De spelersgroep van de ludieke productie Het begon op Vreekwijk. (Foto: Hein van Bakel)

Manifestatie Het begon op Vreekwijk

vrijdag 16 maart 2018 - 08:41|

DEURNE - In zalencentrum Van Bussel in Sint Jozefparochie wordt zaterdag 17 maart van 12.00 tot 13.00 uur de manifestatie Het begon op Vreekwijk gehouden. Een korte, ludieke productie, gestoeld op een historische gebeurtenis, over het ontstaan van de democratie en het lokale bestuur in Deurne. Zo'n twintig spelers voeren de productie op onder regie van Frans van de Pas.

De productie Het begon op Vreekwijk is gebaseerd op de zogenoemde gemeijnte-vergaderingen, die tot aan 1795 jaarlijks gehouden werden in Deurne. De amateurhistorici Pieter Koolen en Ludo Boeije namen het initiatief voor de manifestatie Het begon op Vreekwijk. Historicus Ton Spamer hield in aanloop naar de manifestatie afgelopen woensdag een lezing over het onderwerp.
"Toen ons gevraagd werd na te denken over activiteiten in het jubileumjaar kwamen we al snel op dit idee. De gemeijnte-vergaderingen werden gehouden op 17 maart, op 21 maart zijn de gemeenteraadsverkiezingen", aldus Pieter Koolen. "Met de lezing en de manifestatie van komende zaterdag willen we de inwoners van Deurne en met name de leden van de politieke partijen laten zien hoe dat vroeger ging. De heemkundekring wil hiermee een vette knipoog geven naar de gemeenteraadsverkiezingen."
De productie is tot stand gekomen in samenwerking met Dit Deurne van Ons. Frans van de Pas is de schrijver en regisseur. Hij is tevens lid van Heemkundekring. HN Ouwerling.

Humor en beleving
Het toneelstuk Het begon op Vreekwijk is volgens Van de Pas een afspiegeling van een stukje historie van Deurne met nadruk op de volksvergaderingen. "Er wordt niet een hele gemeijnte-vergadering nagespeeld. Het stuk heeft ook geen echte plot. Het publiek krijgt een indruk van hoe het er destijds aan toe ging; met een stukje beleving, leuke anekdotes, een beetje humor en een knipoog naar de huidige situatie. De zaal zal aangekleed worden in de sfeer van toen."
Omdat zowel De Peelcomedianten als De Klotlanders aan de vooravond staan van nieuwe, grote opvoeringen heeft Frans van de Pas naar eigen zeggen de regie van Stefan van der Heijden overgenomen. "Stefan van der Heijden heeft de eerste aanzet gegeven, maar het werd voor hem allemaal wat veel."
Om die reden waren er ook niet veel toneelspelers beschikbaar.
Pieter Koolen. "We hebben het voornamelijk binnen onze eigen heemkundekring moeten zoeken. Dat zijn niet allemaal mensen met toneelervaring." Ludo Boeije vult aan: "Maar we hebben een mooie club mensen, waaronder twee heel bijzondere spelers. Namelijk onze eigen voorzitter Jan Adriaans en burgemeester Hilko Mak."
Annemarie Eevers vertolkt de rol van vertelster Grietje en Tonny Wijnands treedt op als troubadour.

"De manifestatie is een vette knipoog naar de gemeenteraadsverkiezingen"

Borgemeesters
De gemeijnte-vergaderingen werden gehouden in de openlucht op Vreekwijk, in de omgeving van een poel nabij het toenmalige Stappad, dat nu het Oude Stappad heet.
Elk gezin in de gemeente Deurne was verplicht het gezinshoofd of een mannelijke vertegenwoordiger daarvan af te vaardigen naar de bijeenkomst. Op het niet verschijnen stonden hoge boetes. Daarvan zijn volgens Pieter Koolen nog processtukken ontdekt. "In het archief van Vlierden, dat vroeger een zelfstandige gemeente was, zijn stukken gevonden waaruit bleek dat in 1770 de opkomst zo slecht was, dat de verplichting om te verschijnen opgenomen werd in het reglement. Op het niet naleven daarvan stonden hoge boetes."
Tijdens de gemeijnte-vergaderingen werd elk jaar een reglement voor de openbare ruimte vastgesteld en voorgelezen. Het ging dan bijvoorbeeld om wanneer en hoe inwoners hun wegen en sloten moesten onderhouden, waar ze hekken moesten plaatsen en waar ze in de Peel turf mochten steken.
Daarnaast werd elk jaar een zogenoemde borgemeester gekozen. "Een soort penningmeester van de gemeente," aldus Ludo Boeije. "Dat was geen geliefd baantje. De borgemeesters moesten zorgdragen voor de gemeentekas. Zij moesten in de hele gemeente Deurne, en dat was een groot gebied vanaf de rand van Bakel tot aan de grens met Meijel, bij elk huisgezin de belastingen innen. Bij de meeste gezinnen ging het dan vaak om elke week een beetje."

Aanbieden infobord
De productie Het begon op Vreekwijk begint zaterdag om 12.00 uur en is om 13.00 uur afgelopen. De deuren van Zalen Van Bussel aan de Sint Jozefstraat 77 gaan om 11.30 uur open. De manifestatie is voor iedereen gratis toegankelijk.
Na afloop van het toneelstuk zal door de heemkundekring een informatiebord aangeboden worden aan het gemeentebestuur van Deurne. Het bord zal als een blijvende herinnering geplaatst worden op Vreekwijk. Een qr-code op het bord geeft toegang tot digitale informatie over de historische betekenis van Vreekwijk.

Gerelateerde nieuwsberichten

Rik Mennen is prins bij De Dorstvlegels VLIERDEN - Rik Mennen is zaterdag 15 december in ’t Huis in Vlierden bekendgemaakt als de nieuwe prins van De Dorstvlegels. Rik Mennen is de 45ste prins van De Dorstvlegels,... 15 december 2018 - 23:12
Vlierden viert feest met De Dorstvlegels VLIERDEN - Carnavalsvereniging De Dorstvlegels in Vlierden bestaat 44 jaar. Het carnavalsjubileum werd vrijdag en zaterdag in 't Huis gevierd met drukbezochte feestavonden vol optredens van Vlierdense artiesten. De jubileumavonden... 25 november 2018 - 11:43
Geen huwelijksfeest maar wel carnavalsjubileum in Vlierden VLIERDEN - Carnavalsvereniging De Dorstvlegels in Vlierden bestaat 44 jaar. Komend weekend wordt het jubileum gevierd met twee avonden vol Vlierdense artiesten. Het programma begint vrijdag 23 en zaterdag 24... 23 november 2018 - 09:27
Dirk Keunen prins bij De Heikneuters SINT JOZEFPAROCHIE - Dirk Keunen is de 62ste prins van De Heikneuters in Sint Jozefparochie. Hij werd zaterdag in ’n bomvolle residentie ’t Hofke van Marijke gepresenteerd als prins Dirk... 18 november 2018 - 08:57
Nico Schrama nieuwe prins Peelstrekels DEURNE – Prins Nico I zwaait in 2019 de scepter over het Peelstrekelrijk. De 34-jarige prins, met aan zijn zijde prinses Anne, is de 61ste prins van De Peelstrekels. Het... 18 november 2018 - 08:46
Robin Donkers prins Ulewappers NEERKANT - Robin Donkers (26 jaar) is de nieuwe prins van de Neerkantse carnavalsvereniging De Ulewappers. Hij werd zondagmiddag gepresenteerd tijdens het prinsenbal. Prins Robin I is de 59ste prins... 11 november 2018 - 16:24