Het gebied was moeilijk toegankelijk voor de brandweer. (Archieffoto: Walter van Bussel)

Laatste twee onderzoeken Peelbrand gepresenteerd

vrijdag 27 november 2020 - 10:41|Bram Vannisselroij

DEURNE/DEN BOSCH - In het Provinciehuis in Den Bosch werden vorige week de resultaten van de laatste twee onderzoeken naar de Peelbrand gepresenteerd. Volgens de onderzoekers moet er meer aandacht, geld en mogelijk ook regelgeving komen om onbeheersbare branden als deze in de toekomst te voorkomen. 

De brand in de Peel afgelopen voorjaar was qua schaal en intensiteit uitzonderlijk. Toen het vuur oplaaide op 20 april was er al sinds 11 maart geen druppel regen meer gevallen. Met 287 zonuren was het tevens de zonnigste april ooit gemeten. De harde ‘droge’ oostenwind en de lage luchtvochtigheid waren de andere ingrediënten die ervoor zorgden dat het vuur zich razendsnel kon verspreiden. De onderzoekers noemen de omstandigheden extreem.

Bij de Peelbrand werd ruim 700 hectare natuurgebied vernietigd. Eerdere schattingen vielen hoger uit, maar na uitvoerig onderzoek, onder andere via satellietbeelden, is dit bijgesteld.

Door het zogenaamde vliegvuur was het moeilijk voor de brandweer om een ‘stoplijn’ te maken. In de nacht van maandag 20 op dinsdag 21 april heeft een speciaal team tegenbranden gesticht om het vuur tegen te gaan. Het bestrijden van het vuur werd bemoeilijkt door de snelheid van de brand, de weersomstandigheden, de geringe draagkracht van de veenondergrond voor grote brandweervoertuigen en het onbegaanbare terrein met grote graspollen en poeltjes.

De beperkte hoeveelheid paden in het gebied bleek geen belemmering te zijn voor brandbestrijding. De wandelpaden waren te klein voor groot materieel en de grote paden waren vanwege de veenondergrond niet stevig genoeg.

Preventie
Hoofdonderzoeker van Wageningen University en Research (WUR) Cathelijne Stoof doet met haar team uiteenlopende aanbevelingen om te leren leven met vuur. Stoof: “We adviseren bijvoorbeeld om begroeiing strategisch te beheren en te voorkomen dat dit zich als brandstof over de jaren opstapelt, en om gebruik te maken van internationale inzichten voor nieuwe kennis en trainingen in natuurbrandbestrijding. We hoeven het wiel niet opnieuw uit te vinden.”

Jan Jaap de Graeff, voorzitter van de onafhankelijke onderzoekscommissie benadrukt de urgentie om dit vraagstuk te lijf te gaan. “Het kán en moet beter om goed voorbereid te zijn op natuurbranden als in de Deurnese Peel.”

De onderzoekers concluderen dat er te weinig aandacht is geweest voor het voorkomen en bestrijden van brand in de Deurnese Peel. Ook is gekeken naar de rol van de provincie. De commissie concludeert dat bij het opstellen van plannen voor natuurgebieden, waaronder de Peel, onvoldoende aandacht is voor brandveiligheid. Dat geldt zowel bij het bepalen van de natuurdoelstellingen als voor het inrichten van deze gebieden en het beheren daarvan.

Ook ontbreekt het aan geld om de nodige maatregelen te treffen. De commissie adviseert om regels op te stellen, die ook te handhaven zijn, voor de inrichting en het beheer van natuurgebieden in relatie tot brandveiligheid. Tenslotte moet de samenwerking tussen de gemeente, de Veiligheidsregio en de beheerders worden versterkt.

Vernatting
Het WUR deed ook onderzoek naar de effecten van het vernatten van de Peel zoals bij het Leegveld en de Peelkanalen gebeurt. Daaruit blijkt dat het brandrisico in het gebied naar verwachting zal verminderen. “Vlammen worden dan minder hoog en verspreiden zich minder snel, blijkt uit computermodellen”, aldus Stoof. Deze projecten hebben echter pas na jaren effect. Tot die tijd is er aanvullend beheer nodig om het risico op brand te beperken. Dit kan bijvoorbeeld door gecontroleerd te branden, door maaien of begrazen. 

'Het kán en moet beter om goed voorbereid te zijn op natuurbranden'

Communicatie
Volgens Stoof was de communicatie vanuit de gemeente voor haar ‘geweldig’, maar ze begrijpt dat omwonenden dit wellicht anders hebben ervaren. “Als je ernaast woont, heb je andere informatie nodig.” Ze roept op om omwonenden er in de toekomst beter bij te betrekken. Burgemeester Hilko Mak beloofde opnieuw het gesprek aan te gaan met de omwonenden. “Met bewoners, dorpsraden, ZLTO en Werkgroep Behoud De Peel. Het liefst met de onderzoekers erbij. Dat er geen branden meer ontstaan in de Deurnese Peel kunnen we niet garanderen. Maar we willen wel voorkomen dat een brand van deze omvang nog een keer plaatsvindt.”

Gerelateerde nieuwsberichten

Vrouwenbeweging ZijActief na 75 jaar nog springlevend DEURNE - Vrouwenbeweging ZijActief Deurne viert zaterdag 16 oktober het 75-jarig jubileum. Wat begon als vermaak voor een club agrarische vrouwen is inmiddels uitgegroeid tot een modern gezelschap van ongeveer... 18 oktober 2021 - 09:53
Natasja en Edwin in het spoor van Jan en Anny DEURNE - Na haar hit 'Trots op jou' leek een doorbraak als solozangeres voor Natasja Poels uit Deurne slechts een kwestie van tijd. Een kerstshow in het Cultuurcentrum moest de... 14 oktober 2021 - 20:03
Open dag bij stichting LinQ DEURNE - Stichting LinQ is in april 2019 gestart met het geven van begeleidingsprogramma’s op maat aan een groep kinderen/jongeren en jong-volwassenen met als doel hen meer kansrijk te maken... 8 oktober 2021 - 10:23
Er gloort weer hoop voor Den Draai ZEILBERG - Mensen in Zeilberg kunnen komende zondag 3 oktober eindelijk kennismaken met het nieuwe bestuur en het nieuwe beheerdersechtpaar van een vernieuwde Den Draai. Anderhalf jaar geleden startten het... 1 oktober 2021 - 13:02
Afscheid van een veelzijdig politieagent DEURNE - Frank Janssen uit Helenaveen was als ME’er aanwezig bij de kroningsrellen in 1980, werkte jarenlang aan jeugd- en zedenzaken, maar de meeste inwoners kennen hem als wijkagent in... 30 september 2021 - 20:20
Fairtrade-keurmerk voor de Ossenbeemd DEURNE - Weer een primeur in Deurne. Dit keer bij NME Centrum de Ossenbeemd aan het Haageind. Op zondag 12 september ontving voorzitter Dick van der Star het Fair Trade-keurmerk... 24 september 2021 - 09:38