Riena Martens en Jan Holskens, die sinds 1974 op zoek zijn naar hun broers Hans en Piet. (Foto: Frans Klaus)

‘De moordenaar van onze broers loopt nog steeds vrij rond’

vrijdag 24 maart 2017 - 16:32|Maarten Driessen

ASTEN/DEURNE – Het leven van Riena Martens en Jan Holskens wordt voor een groot deel getekend door de vermissing van hun broers. In 1974 verdwenen de Astenaren Hans Martens en Piet Holskens na een avondje stappen in Deurne. Eigen onderzoek leidde vorig jaar naar hun vermoedelijke moordenaar. De zaak is inmiddels verjaard, maar de nabestaanden hopen hem via een petitie alsnog voor de rechter te krijgen.

Al 43 jaar doet Riena (61) er alles aan om haar broer Hans te vinden. Een zoektocht die begon op zondagochtend 17 maart 1974, toen hij niet verscheen voor het ontbijt. “Er was meteen paniek in de tent. Hans was een beetje een moederskindje, die kwam altijd thuis”, vertelt Riena. Ook Jan (71) is intussen aangeschoven. Hij was die bewuste zaterdagavond in dezelfde kroeg als zijn broer Piet, en is daarom een van de laatsten die hem in leven zag. “De politie deed er niets mee. Ze waren meerderjarig en hadden een blanco strafblad, dus er werd niet naar hen gezocht. Dat deden we daarom maar zelf. Maar waar moest je zoeken? Niemand stond er toen bij stil dat ze misschien waren vermoord.''

‘Ik ben hem gelukkig nooit tegengekomen, maar dat zou zomaar kunnen gebeuren’

Wat was er die nacht precies gebeurd? Jan herinnert zich hoe zijn broer, toen 22 jaar oud, onverwachts café Zanzibar in Deurne kwam binnenlopen. Dat was tegen sluitingstijd, rond 3.00 uur ‘s nachts. “Piet liep naar de achterzijde van het café, vermoedelijk voor een afspraak. Toen hij terugkwam zei hij: ‘Ik ga nu even weg, maar als ik terugkom heb ik meer geld dan jij.”’ Maar Piet kwam niet meer terug. Samen met Hans (toen 21) zette hij in Asten eerst vriend Wim af. De twee reden vervolgens door naar een ontmoeting op een onbekende locatie. Vanaf daar ontbreekt ieder spoor. “Ik ga ervan uit dat de man die hij in het café zag, wat te maken heeft met zijn vermissing”, zegt Jan.
De jaren verstreken, en tip na tip liep op niets uit. Meerdere keren kregen Jan en Riena te horen dat hun broers op een bepaalde plek zouden liggen. Ze zetten speurhonden in, duikers zochten in het kanaal en bossen werden afgestruind. Een pastoor meldde dat de twee dienst deden in het Franse Vreemdelingenlegioen, maar ook dat bleek niet te kloppen. De gouden tip bleef uit.

Doodgestoken
Jan liet de hoop intussen wat varen, probeerde het een plaatsje te geven. Totdat in 2012 plots een getuige zich meldde bij de Criminele Inlichtingen Eenheid (CIE) van de politie. Die wist vrijwel in detail te melden wat er met Hans en Piet was gebeurd. Eén van de broers zou een buitenechtelijke relatie hebben met de vrouw van de vermoedelijke dader, die in ieder geval destijds in de omgeving van Asten woonde. Er zou daarom al langer ruzie zijn. Met de belofte dat ze flink zouden kunnen verdienen werden de Astenaren naar een plek gelokt. Daar werden ze doodgestoken. De vermoedelijke dader zou hun auto, een rode Fiat Coupé, vervolgens hebben laten verdwijnen en de twee lijken hebben meegenomen naar Duitsland. Hij was – evenals Hans en Piet – stratenmaker en werkte daar in de wegenbouw. Volgens de getuige heeft hij de lijken ergens in Duitsland onder het wegdek verstopt. Mogelijk gebeurde dat op het traject tussen Straelen en Kerken. Het bedrijf waarvoor de man werkte was daar in die periode aan de slag. Uit navraag bij de Duitse overheid bleek later dat het wegdek tussen die twee plaatsen in de tijd van de vermissing was opengebroken.

Een rechercheur lichtte Riena in over de nieuwe informatie, en verplichtte haar hierover te zwijgen. De zaak was immers verjaard, dus een officieel onderzoek zat er niet meer in. “De rechercheur beloofde me dat hij in zijn vrije tijd op onderzoek uit zou gaan. Maar ik heb nooit meer iets van hem vernomen. Volgens mij is hij van de aardbodem verdwenen”, zegt Riena.

Tekst gaat verder onder de foto


Piet Holskens en Hans Martens ten tijde van hun verdwijning.

Moordenaar raden
De rechercheur wilde niet vertellen wie de moordenaar was, want dat mocht hij niet. Wel kreeg Riena de kans om wat namen te noemen, de rechercheur zou ‘ja’ zeggen als ze het goed had. Zo omzeilde hij zijn verplichtingen. Maar Riena raadde het niet. In 2014 besloot ze dat ook Jan op de hoogte moest zijn van de nieuwe ontwikkelingen. Die was verbijsterd dat de politie deze informatie niet met hem had gedeeld. Opnieuw werd niet verteld wie de vermoedelijke moordenaar is, maar nu werd getipt dat de eerste letter van zijn naam hoog in het alfabet moest worden gezocht. Op 12 juni 2014 spraken enkele agenten met de families Martens en Holskens. De informatie van de getuige wordt bevestigd in een mail van een van de agenten aan de families, waarin verslag wordt gedaan van de bijeenkomst. Daarin wordt ook bevestigd dat de regionale recherche de informatie eerder al enkel met de familie Martens had gedeeld. Een kopie van de mail is in handen van de redactie.

'Had ik het maar nooit geweten. De hoop is nu verdwenen'

Hulpverzoek
Jan en Riena voelen zich vanaf het begin af aan niet serieus genomen door de politie. Ten eerste omdat toentertijd nooit de ernst van de situatie werd ingezien. De nabestaanden verzochten de politie later om DNA van hen af te nemen, zodat die vergeleken kon worden zodra er lijken werden gevonden. “Er werd wangslijm afgenomen, maar daarbij droegen de agenten geen handschoenen en mondkapje. Het gebeurde niet steriel, terwijl dit volgens de voorschriften wel moet. De politie is hier erg nonchalant mee omgegaan”, zegt Jan.

De informatie van de getuige leidde naar Duitsland, en daarom werd ook daar aangifte gedaan. Volgens Jan en Riena is de Duitse politie een onderzoek gestart, maar werd dat onderzoek gestaakt omdat er vanuit hun Nederlandse collega’s geen rechtshulpverzoek kwam. Zo’n officieel verzoek is juridisch nodig. “Maar omdat de zaak al verjaard was, had dat volgens de politie in Nederland toch geen zin”, zegt Riena.

Zo’n anderhalf jaar terug besloten ze daarom om Centaur in te schakelen. Een recherchebureau uit Limburg gespecialiseerd in vermissingszaken. Privé-rechercheur Judith Houben dook in de zaak en achterhaalde al vrij snel wie de vermoedelijke dader is. “Ik heb met hem gesproken, maar hij ontkent alles. Zijn naam wordt ook genoemd bij een andere vermissingszaak in Zuid-Limburg. Het is erg frustrerend voor de families. De moordenaar van hun broers leidt een onbezorgd leven en kan niet worden opgepakt omdat de zaak is verjaard. Hoe kan dat? Hun levens zijn toch net zoveel waard als dat van iemand die vorig jaar is vermoord?”, zegt Houben. Ook Riena noemt het frustrerend. “Ik ben hem gelukkig nooit tegengekomen, maar dat zou zomaar kunnen gebeuren.”

Tekst gaat verder onder de foto


Een voorbeeld van de rode Fiat Coupé waarin Hans en Piet reden. Hun auto had het kenteken 15-82-JF, en is nooit teruggevonden.

Brandbrief
De nabestaanden geven de strijd niet op. Ze hopen dat de moordenaar van hun broers alsnog wordt berecht. Daarom hebben ze een brandbrief gestuurd naar de Eerste en de Tweede Kamer. Die stemden in 2006 in met een nieuwe wet waarin is vastgelegd dat moord niet langer kan verjaren. Tot die tijd stopte het onderzoek na 18 jaar definitief. De nieuwe wet gold daarmee voor alle zaken vanaf 1988, omdat die op dat moment nog niet waren verjaard. Omdat Hans en Piet al in 1974 verdwenen biedt de wet voor hun zaak geen uitkomst. De nabestaanden proberen te bewerkstelligen dat ook moorden van voor 1988 niet onbestraft blijven. ‘We kunnen met geen pen beschrijven hoe machteloos dit voelt. Iemand vermoordt onze broers en misschien nog een derde persoon, laat al hun dierbaren jarenlang in onzekerheid, en leidt intussen in vrijheid een rustig leven’, schrijven ze in hun brief. “We hebben nog geen inhoudelijke reacties ontvangen, maar ze zijn daar natuurlijk nog druk met de nasleep van de verkiezingen. We hopen vooral op D66 en CDA, toentertijd de initiatiefnemers van het wetsvoorstel”, zegt Houben.

Online petitie
Daarnaast zijn de nabestaanden een online petitie gestart met de titel Moord mag niet verjaren. Als de petitie 40.000 handtekeningen oplevert, komt het onderwerp als burgerinitiatief automatisch op de agenda van de Tweede Kamer. Om de petitie extra onder de aandacht te brengen worden er ook posters opgehangen in Asten en omgeving.

De families hopen dat een zogenaamd coldcase-team van de politie het onderzoek alsnog oppakt. Dat gebeurde bijvoorbeeld in de zaak van de toen 76-jarige Daisy Gijsbers, een weduwe uit Den Haag die in 1974 slachtoffer werd van een roofmoord. De dader werd nooit gevonden en de zaak belandde in de archiefkast. Totdat een anonieme brievenschrijver eind 2015 belangrijke informatie gaf over de moordenaar van mevrouw Gijsbers. Het bleek de echtgenoot van de dader te zijn, die jarenlang met het duistere geheim had rondgelopen. Nu haar man was overleden wilde ze haar verhaal alsnog kwijt. Het onderzoek werd nieuw leven in geblazen en de moordenaar werd aangewezen. Berechting zit er in een dergelijke zaak (tot dusver) dus niet in, maar het zorgt er in ieder geval voor dat de nabestaanden het hoofdstuk kunnen afsluiten.

Nog belangrijker dan het berechten van de dader is het terugvinden van de lichamen van Hans en Piet. “Sinds hun verdwijning is het altijd een hoop ellende geweest. Het beheerst je leven. Onze ouders zijn van verdriet gestorven. Maar op hun sterfbed heb ik hen beloofd dat ik altijd zou blijven zoeken, en dat blijf ik doen”, zegt Riena.
“Ook mijn vader is binnen een jaar na de vermissing van verdriet gestorven”, zegt Jan. “Ik had het enigszins een plekje gegeven, maar in 2014 begon het helemaal opnieuw. Nu is het nog zwaarder dan voorheen, omdat ik nu weet wat er is gebeurd. Had ik het maar nooit geweten. De hoop is nu verdwenen.”

Laatste strohalm
De online petitie van de nabestaanden is te vinden via moordmagnietverjaren.petities.nl. De petitie voelt voor de families als een laatste strohalm. Bij 40.000 handtekeningen komt het onderwerp op de agenda van de landelijke politiek. De Tweede Kamer is dan verplicht om hierover te debatteren. De nabestaanden hopen via die weg te bewerkstelligen dat ook moorden van voor 1988 niet meer kunnen verjaren. Niet alleen voor hun broers Hans en Piet, maar ook voor alle anderen die voor die tijd zijn vermoord.

Gerelateerde nieuwsberichten

Ouderinitiatief Asta is zorgaanbieder DEURNE - Stichting Allemaal Samen Toch Apart (Asta) is zorgaanbieder geworden. Jos Bouwmans van Asta lichtte dinsdag de vernieuwingen toe. “Dit is uniek in Nederland.” Asta heeft tot doel om... 20 september 2018 - 10:30
Koers gemeente Deurne voor komende vier jaar vastgesteld DEURNE - De raadsfracties hebben de afgelopen maanden gezamenlijk gewerkt aan het nieuwe programma voor de komende vier jaar. Dinsdag werd het stuk behandeld in de gemeenteraadsvergadering en – niet... 20 september 2018 - 10:24
Deurnenaar bouwt miniatuur WTC DEURNE - "Het World Trade Centre in New York had een oppervlakte van 1,24 miljoen vierkante meter, het had zeven gebouwen en zeven ondergrondse verdiepingen die allemaal voorzien waren van... 20 september 2018 - 09:48
Auto gestolen van oprit DEURNE - Vanaf de oprit van een woning aan de Atalanta in Deurne is deze week een Volkswagen Polo gestolen. Dat meldt brigadier Frank Janssen op Twitter. De auto is... 20 september 2018 - 09:32
In d’Ouwe Peel wint Beste Hotel 2018 HELENAVEEN - Hotel-eetcafé In d’Ouwe Peel in Helenaveen won zaterdag bij de verkiezing door Eropuit in eigen Land de categorie Beste Hotel 2018. De toeristische website reikt de prijs jaarlijks... 19 september 2018 - 09:54
Team De Tweede Plaats wint DEURNE - Het Deurnese team ‘De Tweede Plaats’ heeft het Open Deurnes Kampioenschap Pubquiz gewonnen. In totaal deden in De Brouwer in Deurne negentien teams mee. De organisatie schotelde de... 17 september 2018 - 08:07